Home / Overweging / Niks geen Trix op onze riks

Niks geen Trix op onze riks

Holkje 3-3-2019 Kapel Huissen
8e zondag c jaar.
Wijsheid van Jezus Sirach 27,4-7
Psalm 92
Lucas 6,39-45


Niks geen Trix op onze riks

De lezingen van vandaag zijn bedoeld als spiegel. Hoe wijs en onwijs zijn wij, mensen van vlees, van licht en gesteente. Door welke geest laten wij ons beïnvloeden? Het zijn vragen naar ons eigen kritisch vermogen. Hoe dragen wij bij aan Uw hemel, vrede op aarde.

De eerste lezing komt uit het boek Jezus, de zoon van (Ben) Sirach. Het is een deuterocanoniek boek. Als je straks de tekst nog eens na wilt lezen in je Bijbel dan kán het gebeuren dat de lezing in jouw uitgave niet te vinden is. Ooit heeft er een lange discussie plaats gevonden of dit boek wel of niet bij de Joodse bijbel hoorde. In de 16e eeuw, in het concilie van Trente, is besloten om het boek op te nemen in de katholieke canon, de lijst van erkende Bijbelboeken. Protestantse groeperingen besloten in dezelfde periode om dit wijsheidsboek te laten liggen, en buiten de goedgekeurde lijst te houden. Hun belangrijkste argumenten waren de datering en de oorspronkelijke taal van het boek. Het is gedateerd rond 160 jaar voor de geboorte van Jezus Christus. De taal waarin de oudste tekstfragmenten zijn gevonden geeft de onduidelijkheid, het is gedeeltelijk in het Hebreeuws maar grotendeels in het Grieks geschreven.

Maar goed, dit zijn de leuke weetjes van de bijbelwetenschappers, maar het voegt weinig toe aan de vragen die er vandaag aan ons worden gesteld. In beide lezingen worden WIJ aangesproken. Hoe komt Uw Woord bij ons aan? Wat voor vruchten brengen wij voort? De vragen passen bij deze tijd van het jaar. Woensdag is het carnaval voorbij en gaan we een askruisje halen. We zijn sterfelijke mensen: Van as zijn Gij en tot As zult Gij wederkeren. De veertigdagentijd is een oproep: Richt je op de Vader en spiegel je aan het leven van zijn zoon Jezus. Kun jij net als Hem trouw blijven, als de verleidingen voor je deur staan, kun je trouw blijven aan Gods Geest,  ook als het moeilijk wordt? De lezingen van vandaag roepen op, om tot onderscheidingsvermogen te komen. Hoe zit dat met die balk in het oog?

Zelf naar antwoorden zoekend, nog eens terugkijkend naar wat ik zoal gedaan heb in mijn leven, stel ik mij de vraag: wat bezielde mij? Maakte ik de goede keuzes en hoe kijk ik daar nu op terug? Het vormen van een kritisch vermogen vraagt afstand, om van de geschiedenis te leren. In 1980 was ik twintig jaar oud en woonde in Amsterdam. Belangrijke thema’s in die jaren waren de woningnood en jeugdwerkloosheid. Anders dan nu gingen jongeren gemiddeld tussen hun 18e en 20e het huis uit om op kamers te gaan wonen. Ook ik wilde niets liever dan een eigen dak boven mijn hoofd.  Net zoals nu was het moeilijk tot onmogelijk om aan een betaalbare woning te komen. Speculanten lieten woningen leegstaan om later duur de grond door te verkopen in de hoop er luxe appartementen te bouwen. Vond je een kamer dan koste je dat een fortuin.

Op 30 april 1980 kregen wij een nieuwe koningin, Beatrix. Met een groep vrienden gingen we de stad in. Ook ik zong: Nix geen Trix op onze riks, de republiek op onze piek. Of: Geen woning geen kroning. Op het Waterlooplein zag ik de charges van de politie. In de Kalverstraat de wegrennende menigte met gezwollen ogen van het traangas. De mobiele eenheid met gepantserde auto’s, honden en paarden. Het was een gruwelijke dag. Waarom had ik mij laten meeslepen om de stad in te gaan? Door wie of wat liet ik mij toen leiden? Mijn eerlijke antwoord: Ik liet mijzelf meesleuren door mijn vrienden, door de sfeer ons heen en misschien ook wel door ‘the fear of missing out’. Het was een evenement waar je bij moest zijn. Achteraf ben ik er niet trots op dat ik erbij was. Vind ik het nu een goede zaak waar wij toen voor opkwamen? Om eerlijk te zijn: ja. Woningnood is er nog altijd. Zeker als je uit een gezin komt waar geen, of een modaal inkomen is. Een betaalbare huurwoning in de stad waar je studeert? Het is niet voor niets dat zoveel jongeren momenteel tot ruim in de twintig bij de ouders blijven wonen. De jeugdwerkloosheid is op dit moment gelukkig lager dan in de jaren tachtig. Het probleem voor jongeren vandaag? Studeren is duur. Om te mogen leren moet er geld geleend worden. Het gaat om bedragen van tienduizenden euro’s. Studenten staan onder druk om zo snel mogelijk af te studeren.

Hadden wij de vrije keuze om te studeren wat wij wilden, tegenwoordig moet men al snel een cv opbouwen om later een kans te hebben op een goede baan. Tijd voor reflectie, ontdekken wie je bent en al experimenterend uitvinden wat je roeping is, is schaars goed geworden.

Nog nooit eerder zijn we collectief zo rijk geweest en kampten onze jongeren met zoveel psychische stress en burn-out. Iedereen moet tegenwoordig een toppertje zijn, een snelle alleskunner, of een geweldige deskundige. Stel je voor dat je gewoon zou zijn, of wat minder vlot, bespraakt en bijdehand, dan zijn je kansen beperkt. Aan de vruchten herken je de boom. De huidige samenleving lijkt niet meer op die van de jaren tachtig. Op vele manieren is onze wereld groter geworden. Maar de vraag blijft door wie of wat laten wij ons leiden?
Ik schaam mij al jaren voor mijn aanwezigheid, toen, op die bewuste Koninginnedag.
Geweld is volgens mij niet de juiste weg naar verandering. Stilte en reflectie zijn voor mij steeds belangrijker geworden. Leren onderscheiden welke geesten ons beïnvloeden. Ik blijf geloven in democratie, stemmen met het potlood en als het moet: mijn mond open doen. Met kritische ogen kijken naar mijzelf en de wereld om ons heen. Laten we ons hart afstemmen op de Geest van God, Op Jezus, de bron van waarheid, openheid en een rechtvaardige toekomst. De Geest van God als dragende grond onder ons bestaan.

Laten wij delen, brood en wijn.
Zend uw licht en uw trouw!

Top